امام صادق علیه السلام می فرمایند:صفت مؤمن این است: ...و در رأيش سستى ديده نمى شود و دينش را ضايع نمى كند هر كه با او مشورت كند او را راهنمائى مى كند و هر كه با او همدست باشد مساعدتش مى كند و از باطل و دشنام دادن و نادانى گريزان است اينها صفت مؤمن است. الخصال، ج2ص571 
 
 

احکام امر به معروف و نهی از منکر

 

 

 

مسائل متفرقه امر به معروف ونهي از منكر

س1101- خواهرم مدتي است با مردي ازدواج كرده كه نماز نمي خواند و چون هميشه درجمع ما حضور دارد ، مجبور به صحب ومعاشرت با وي هستم وگاهي بنا به درخواست خودش او رادر بعضي ازكارها كمك مي كنم ، سوال من اين است كه آيا شرعاً براي من سخن گفتن با وي و معاشرت و ياري كردن او جايز است ؟ ونسبت به او چه تكليفي دارم؟

ج : بر شما به جز مداومت بر امر به معروف ونهي ازمنكر ،در صورت تحقق شرائط آن چيزي واجب نيست ، و معاشرت و ياري كرد او اگر سبب تشويق بيشتر او بر ترك نماز نباشد ، اشكال ندارد.

 

س1102- آيا رفت و آمد ومعاشرت علماي اعلام با ضالمين و سلاطين جور اگرباعث كاهش ظلم شان شود جايز است يا خير ؟

ج : اگربراي عالم در اين موارد ثابت شود كه ارتباط او با ظالم منجر به منع ظلم او مي شود و در نهي وي از منكر موثر است و يا مسئله مهمي مستلزم اهتمام وپيگيري آن نزد ظالم باشد ، اشكال ندارد.

 

س1103- چند سالي است كه ازدواج كرده ام وبه مسائل شرعي و امور ديني اهميت فرواني مي دهم ومقلد امام راحل (قدس سره ) هستم ، ولي متاسفانه همسرم به مسائل ديني اهميت چنداني نمي دهد ، گاهي بعد از مشاجره لفظي ، يك بار نماز مي خواهند ولي باز دوباره ترك مي كند و اين رفتار او مرا بسيار رنج مي دهد ، وظيفه من در برابر او چيست؟

ج : وظيفه شما فراهم نمودن زمينه اصلاح او به هر وسيله ممكن است ، و بايد از هرگونه خشونت كه حاكي از بداخلاقي وناسازگاري شما باشد خودداري كنيد ، و اطمينان داشته باشيد كه شركت در مجالس ديني و رفت وآمد با خانواده هاي متدين تاثير بسياري در اصلاح او دارد.

 

س1104- اگر مرد مسلماني با استناد به قرائني اطلاع پيدا كندكه همسرش با اينكه چندين فرزند دارد ، بطور پنهاني مرتكب اعمال خلاف عفت مي شود ، ولي دليل شرعي براي اثبات آن مثل شاهدي كه حاضر به شهادت دادن باشد ، در اختيار ندارد ، با توجه به اينكه فرزندان او تحت تربيت چنين زني هستند ، رفتار وي با او چگونه بايد باشد ؟ در صورت شناسائي فرد يا افرادي كه مرتكب اين عمل شنيع و مخالف احكام الهي شده اند ،با توجه به اينكه ادله قابل ارائه به دادگاه شرعي بر عليه شان وجود ندارد ، چگونه بايد با آنان برخورد كرد؟

ج : واجب است از سوء ظن و استناد به قرائن وشواهد ظني اجتناب شود ، ودر صورت احراز ارتكاب فعلي كه شرعاً حرام است ، جلوگيري از آن از طريق تذكر و نصيحت ونهي از منكر واجب است، واگر نهي ازمنكر موثر نباشد ، در صورت وجود دلائل اثبات كننده ، مي توان به مراجع قضائي صلاحيتدار مراجعه كرد.

 

س1105- آيا دختر مي تواند پسر جواني را راهنمائي كرده وبا رعايت موازين اسلامي به او در درس و غير آن كمك كند؟

ج : در فرض سوال اشكال ندارد ، ولي بايد از فريب و وسوسه هاي شيطاني جداً پرهيز شود ، واحكام شرع در اين رابطه مانند خلوت نكردن با اجنبي مراعات گردد.

 

س1106 – اگر كاركنان ادارات وموسسات در محل كار خود ارتكاب تخلفات اداري و شرعي را توسط مسئولين مافوق مشاهده كنند، چه وظيفه اي دارند ؟ اگر كارمندي خوف داشته باشد كه در صورت مبادرت به نهي از منكر ضرري از طرف مسئولين بالاتر متوجه او شود ، آيا تكليف از او ساقط مي شود؟

ج: اگر شرائط امر به معروف و نهي از منكر وجود داشته باشد ،بايد امر به معروف ونهي ازمنكر كنند، در غير اين صورت تكليفي درآن مورد ندارند ، همچنين با وجود خوف از ضرر هم تكليف از آنان ساقط مي شود، اين حكم در مواردي است كه حكومت اسلامي حاكم نباشد ،ولي با وجود حكومت اسلامي كه اهتمام به اجراي اين فريضه الهي دارد ، بر كسي كه قادر بر امر به معروف ونهي ازمنكر نيست ، واجب است نهادهاي مربوطه را كه از طرف حكومت براي اين كار اختصاص يافته اند ، مطلع نمايد وتا كنده شدن ريشه هاي فاسد كه فساد آور هم هستند ، موضوع را پيگيري كند.

 

س1107 – اگر در يكي از اداره هاي دولتي اختلاس از بيت المال صورت بگيرد و اين اختلاس استمرار داشته باشد و شخصي اين توانائي را در خود ببيند كه اگر مسئوليت آن اداره را بر عهده بگيرد مي تواند اين وضع را اصلاح كند ، واين كار هم فقط از طريق دادن رشوه به يكي از كساني كه مسئول آن هستند امكان پذيراست ، آيا دادن رشوه براي جلوگيري از اختلاس دربيت المال ، كه در حقيقت دفع افسد به فاسداست ، جايز است يا خير ؟

ج : وظیفه اشخاصي كه از تخلفات قانوني مطلع مي شوند، نهي از منكر با رعايت شرائط وضوابط شرعي آن است ، وتوسل به رشوه و راههاي غير قانوني براي هر عملي هر چند به منظور جلوگيري از فاسد ، جايز نیست ، بله با فرض وقوع چنين عمل خلاف شرع وقانون دركشوري كه نظام اسلامي برآن حاكم است ، وظيفه مردم به مجرد عجز شخصي از امر به معروف ونهي ازمنكر ساقط نمي شود ، بلكه واجب است به نهادهاي مربوط اطلاع داده و موضوع را پيگيري نمايند.

 

س1108- آيا منكرات امو ر نسبي هستند تا با مقايسه محيط دانشگاه مثلاً با محيط هاي بدتر از آن ، نهي از منكر نسبت به بعضي از منكرات ترك شود وجلوي آن به دليل اينكه نسبت به ساير منكرات حرام ومنكر محسوب نمي شود ،گرفته نشود؟

ج : منكرات از اين جهت منكر هستند ،فرقي بين آنها نيست ولي درعين حال ممكن است بعضي از آنها در مقايسه با منكرات ديگر داراي حرمت شديد تري باشد ، بهرحال نهي از منكر براي كساني كه شرائط آن را احراز كرده يك وظيفه شرعي است و ترك آن جايز نيست ، و در اين حكم بين منكرات و محيطهاي دانشگاهي وغير دانشگاهي تفاوتي وجود ندارد.

 

س1109- مشروبات الكلي كه در حوزه هاي ماموريتي متخصص بيگانه كه گاهي در بعضي از موسسات كشور اسلامي كار مي كنند يافت مي شود و آن را در منازل يا محل اختصاصي سكونت خود تناول ميكند ، چه حكمي دارد ؟ و همچنين آماده كردن گوشت خوك و خوردن آن توسط آنان چه حكمي دارد ؟ و نيز ارتكاب اعمال منافي عفت و ارزشهاي حاكم برمردم ، توسط آنان داراي چه حكمي است ؟مسئولين كارخانه ها واشخاصي كه با آنان در ارتباط هستند چه تكليفي دارند ؟ بعد از اعلام به مسئولين كارخانه ها ونهادهاي مربوطه در آن استان ، اگر هيچگونه اقدامي انجام ندهند ، تكليف چيست؟

ج : بر مسئولين مربوطه واجب است كه به آنان دستور دهند كه از تظاهر به اموري مثل شرابخواري ، خوردن گوشت هاي حرام خودداري كنندو آنان را از خوردن علني آنها منع نمايند . ولي اموري كه با عفت عمومي منافات دارد به هيچ وجه نبايد به آنان اجازه انجام آن داده شود ، به هر حال بايد از طرف مسئولين مربوطه تدابير مناسبي در اين باره اتخاذ شود.

 

س1110- بعضي از برادران براي امر به معروف ونهي از منكر ونصيحت وارشاد به مكانهائي مي روند كه ممكن است زنان بي حجاب درآنجا حضور داشته باشند ، آيا از آنجا كه براي امر به معروف به آنجا رفته اند ، نگاه كردن به زنهاي بي حجاب براي آنان جايز است؟

ج : نگاه اول اگر بدون قصد باشد اشكال ندارد ولي نگاه عمدي به غير از صورت و كف دو دست جايز نيست هر چند به قصد امر به معروف باشد .

 

س1111- وظيفه جوانان مومن در دانشگاههاي مختلط در برابر مفاسدي كه در بعضي از آنها مكانها مشاهده مي كنند ، چيست؟

ج : بر آنان واجب است كه - ضمن دوري جستن از ابتلا به مفاسد - در صورت تمكن وتحقق شرائط امر به معروف ونهي ازمنكر مبادرت به انجام اين فريضه كنند.

 تاريخ : 25 شهریور 1386 :: نويسنده/منبع : اجوبه الاستفتائات مقام معظم رهبری

نظرات ( 4 )

 
 
 

دفتر ستاد

 

  صفحه اصلی

  دبيرخانه
  معاونت ها
حديث ماندگار
  اخبار
کتابخانه
مقالات
احکام
بانک صوت و تصویر
  ارتباط با ما
  جستو
  نقشه سايت
  صفحه اعضاء
 
 
 
 

 
 

Powered By :

 
 

پايگاه اينترنتي ستاد احياء امر به معروف و نهي از منکر استان فارس
www.Ehya.ir © 2007